Yukarı
73331

Eski AKP'li bakan: Hatay'ı kaybedebiliriz!

12 Şubat 2016 12:49

Zaman gazetesinden yazmaya başlamasından bir süre sonra ihraç edilme talebiyle disiplin kuruluna sevk edilen, AKP'nin ilk Dışişleri Bakanı Yaşar Yakış, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın “Irak’ta düşülen hataya Suriye’de düşmek istemiyoruz. 1 Mart tezkeresinin yanındaydım, karşı olanlar bunu açıkça söylemediler. 1 Mart tezkeresi ilk anda kabul edilip Türkiye, Irak’ta olsaydı, Irak’ın durum böyle olmazdı” şeklindeki açıklamalarına tepki gösterdi.

Dönemin ABD Başkanı George W. Bush ve Dışişleri Bakanı Colin Powell ile tezkere konusunda görüşen son isim olan Yaşar Yakış, konuyla ilgili "TSK Suriye'ye girse bile bir müddet sonra geri çıkmak zorunda kalacak. Dünya müdahaleyi kabullenmez. Sınırı tek taraflı yeniden düzenlemesine de izin vermez. Dahası eğer Türk askeri cephede bozguna uğrarsa Suriye, Hatay'ın kendisine ait olduğu konusunu yeniden gündeme getirebilir. Dimyat'a pirince giderken evdeki bulgurdan olabiliriz" dedi.

Şam'da 4 yıl büyükelçilik de yapan Yakış, uçağı düşürülen Rusların Ankara'ya karşılık vermek için beklediğini söyledi.

Yaşar Yakış'ın, Zaman gazetesinden Mesut Çevikalp'e yaptığı açıklamalar şöyle:

1 Mart tezkeresi sürecinde AK Parti genel başkanı sıfatı taşıyan Tayyip Erdoğan, milletvekillerini etkileyecek bir girişimde bulunmadı. Ancak oylamadan önce parti içi bir anket yaptı. Milletvekillerinden isimli veya isimsiz şekilde reylerini sordurdu. Anketin sonucu tezkerenin Meclis'ten kolayca geçeceği yönündeydi. Nitekim oylamada da kabul oyu fazlaydı; 264 ‘evet'e karşı 250 hayır oyu vardı. Çoğunluk sağlanamadığı için tezkere geçmedi. Meclis Başkanı Arınç, ilk sonucu ‘geçti' diye verdi. Hatta ABD büyükelçisi sefarete koşup ‘tezkere geçti' bilgisini vermiş.

"Abdullah Gül'ün tereddütleri vardı"

Abdullah Gül'ün tereddütleri vardı. Ancak tezkereyi Meclis'e sevk eden hükümetin başbakanı olarak olumsuz oy verdiğini tahmin etmiyorum. Dürüstlük bunu gerektirir. Ancak Gül oylama öncesinde vekilleri kendi hissiyatlarıyla baş başa bıraktı. Herhangi bir yönlendirmede bulunmadı.

"Müzakereler sırasında ciddi pürüzler yaşanıyordu"

Amerikalılardan iki önemli talebimiz vardı: Birincisi Iraklı Türkmenlerin Saddam sonrasında yazılacak Anayasa'ya nüfusunun asli unsuru olarak girmesiydi. İkincisi de Irak'ta konuşlanan PKK ile mücadele konusuydu. Müzakereler sırasında ciddi pürüzler yaşanıyordu, Amerikalılar Türkmenlerin asli unsur görülemeyeceğini söylüyorlardı. PKK konusunda da net değillerdi. Ankara'ya tatmin edici vaatlerde bulunmadılar. Bugün yeni Irak'a baktığınızda; Türkmenler ile PKK varlığının 2003'te masaya oturduğumuzda bize söylenen çerçevede şekillendirildiğini görüyoruz. Yani Türkiye Irak'a asker gönderseydi de karşılığında talep ettiklerini elde edemeyecekti.

"Beyaz Saray'da üst perdede ağırlanmıştı"

Erdoğan, yeni Irak şekillenirken masada olmayı öngörüyordu. Amerikalılar bize o pozisyonu asla vermediler… 1 Mart öncesinde Beyaz Saray'da üst perdede ağırlanmıştı. Amerikalılar o dönemde çok itibar gösterdiler ona. Irak müdahalesini tasarlayan ekipten olan dönemin savunma bakan yardımcısı Paul Wolfowitz ile bizzat görüşmüştü. Erdoğan'ın özel danışmanı Cüneyd Zapsu da devredeydi.

ABD'ye Baas uyarısı

Verdiğimiz son mesaj şuydu: ‘Türk hükümeti ABD'nin Irak'a girmesini istemez. Ancak siz müdahalede kararlısınız, bari ülkeyi ayakta tutan Baas yapısını dağıtmayın. Devlet çökerse sonrasını yürütemezsiniz.' dedik. Tam tersine Baas'ı dağıttılar, Irak'ın hali ortada, bölünmenin eşiğinde. Ancak Irak'tan çıkardıkları dersle Suriye'de Baas'a vurmadılar. Hatta şimdi Esed'li geçişe yeşil ışık yaktılar.

"Kabine bölünmüştü"

Parti tabanında ABD ile birlikte hareket etme hissiyatı vardı. Ama bu tam anlamıyla ‘Irak'a asker gönderelim' duruşu değildi. Kabinede Başbakan Yardımcısı Ertuğrul Yalçınbayır, Bayındırlık ve İskân Bakanı Zeki Ergezen'in karşı çıkışlarına şahit oldum. Irak'a asker göndermenin sakıncalı olacağını söylüyorlardı. Bakanlar, vekiller kamuoyundaki ‘Irak'a asker göndermeme' hissiyatının farkındaydı.

"Masada olamayacaktık"

Hata değildi. Tezkerenin çıkmaması ülkeye menfaat getirmedi. Ancak çıksa da hükümet öngördüğü kazanımları elde edemeyecekti. Masada olmayacaktık. Ayrıca Türkmenlerle ilgili bilgilerimizin eksik olduğunu gördük. Nüfusları bildiğimizden düşük çıktı. Aralarında Şii-Sünni bölünmüşlüğü vardı. Oysa Iraklı Kürtler, Kürt davası etrafında tek vücut olmuşlardı.

"Başarılı çıkmamız zor"

Girdiğimizde Suriye'den başarılı çıkmamız çok zor. ABD, Rusya cepheye inmeden önce bile Türkiye'nin Suriye'nin kuzeyindeki Kürt kuşağını bölme girişimine müsaade etmedi. Uçuşa yasak alan, güvenli bölge taleplerini geri çevirdi. Zira iç savaş ortamında Suriye içinde böylesi bir alan oluşturmak, güvenliğini sağlamak mümkün gözükmüyor. Bugün uçağı Türkiye tarafından düşürülmüş Rusya sahada. Onlar Türkiye'nin tek taraflı müdahalesine katiyetle karşı duracaktır. Dahası o bölgeyi Ruslar, Şam'ın rızasını alarak kurdu.

"Rusya ile çatışma ihtimali var"

Çatışma pek tabii mümkün. Uçağı düşürülen Ruslar Ankara'ya ağır bir karşılık vermek için Türk askerinin Suriye'ye girmesini bekliyor. Rusya, Esed rejimine arka çıkmanın ötesinde Ortadoğu'da kalıcı olmak istiyor. Bu noktada Türkiye'yi bölgeden soyutlamaya çalışır. Kendi sınırlarına itmeye çabalar. Ruslar önce Suriye'ye, ardından Ortadoğu'ya yerleşecek. IŞİD ile mücadele bahanesi Moskova'ya aradığı fırsatı verdi. Rusya Suriye'nin geleceğini şekillendirmede başat aktör olmayı garantilemiş durumda… TSK Suriye'ye girse bile bir müddet sonra geri çıkmak zorunda kalacak. Dünya müdahaleyi kabullenmez. Sınırı tek taraflı yeniden düzenlemesine de izin vermez. Dahası eğer Türk askeri cephede bozguna uğrarsa Suriye, Hatay'ın kendisine ait olduğu konusunu yeniden gündeme getirebilir. Dimyat'a pirince giderken evdeki bulgurdan olabiliriz!

"Bugün daha riskli"

Asker, 1 Mart sürecinde çok sessizdi. Zımnen Irak'a girmeye karşıydı. (Irak'a) Girilirse de bedeli Erdoğan/AKP iktidarının ödeyeceğini öngörüyordu. Tezkere geçmeyince Erdoğan/AKP herhangi bir bedel ödemedi. Ancak Amerikalılar faturayı TSK'ya ödetti. Irak'ta yaşanan Türk askerine çuval geçirme vakasının ardında bu kızgınlık vardı. Bugün ise durum daha riskli. Sınır ötesinde Suriye'nin yanında Rusya var. Askerler Rusların kapasitelerini iyi biliyor. Rusların hava kuvvetleri çok güçlü. Türk askeri daha temkinli davranıyor.

"Türkiye'yi Rusya karşılayacak"

Şırnak, Cizre, Sur gibi küçücük bölgede Türkiye toprağında, 70 gündür arzulanan hedeflere ulaşamayan Türk askeri Suriye'de ne ölçüde başarılı olabilir? Suriye'de PKK'dan katbekat daha güçlü bir Rusya karşılayacak bizi. Dahası PYD, IŞİD gibi asimetrik terör grupları da gelecek üzerimize. Askerimiz çok zorlanır.

"NATO, Türkiye'yi savunmayabilir"

(Saldırıya uğrayan üye ülkeye yardım edilmesini öngören) NATO'nun 5. maddesi işletilmeyebilir. Saldırı bizden olacağı için İttifak bizi savunmayabilir. ABD de Kıbrıs'ta olduğu gibi Türkiye'yi yalnız bırakabilir. Rusya ve bazı Batılı devletler de Türkiye'nin Suriye cephesinde burnunun sürtülmesini arzu ediyor. PYD veya IŞİD tehdidi köpürtüp, Türkiye'yi Suriye'ye çekmeye çalışan devletlerin olduğunu görüyorum.

"Arap dünyasını karşımıza alırız"

Hariciye'nin Ortadoğu'da en uzun süre görev yapan diplomatı benim. 4 yıl Şam, 4 yıl Riyad ve 4 yıl Kahire olmak üzere bilfiil 12 yıl bölgede yaşadım. Araplar sokağındaki Osmanlı karşıtlığı silinmiş değil. Türk askeri Başika'da olduğu gibi Suriye'de de istenmeyen adam ilan edilecektir. Gerekçe ne olursa olsun Türkiye'nin Suriye'ye girmesine karşı duracaklardır.

"Partinin idealleri yok oldu"

Hariciye sonrası siyasete girme hedefim yoktu. Akçakoca'da dedemin fındık bahçesine ev yapıp, hatıralarımı yazacaktım. Son görev yerim Viyana'dan Ankara'ya döndüğümde Riyad görevi sırasında tanıştığımız Abdullah Gül Bey'in daveti üzerine kurucu üye sıfatıyla katıldım AK Parti'ye. Kısa süre önce de parti ile yollarımız ayrıldı. Başka kurucu üyelerin de partinin şimdiki durumundan rahatsız oldukları, yaptıkları açıklamalardan anlaşılıyor. Partiyi kurduğumuz tarihte beni motive eden idealler şimdi yok oldu. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın bir demecinde kullandığı bir ibareden hareket ederek partinin kurucularına karşı ağır ifadeler içeren üslup kullanılmasına üzülüyorum.

 



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

AFAD duyurdu: Tokat'ta 5.6 büyüklüğünde deprem!

Tokat’ın Sulusaray ilçesinde 5.6 büyüklüğünde deprem meydana geldi. AFAD’dan yapılan açıklamaya göre Tokat’ın Sulusaray ilçesinde 5.6 büyüklüğünde deprem meydana geldi. Deprem, saat 18.11...

Özgür Özel'den Erdoğan'la görüşme açıklaması: Önemli gündemlerim olacak

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştireceği görüşmeye ilişkin olarak gazetecilere açıklama yaptı.


Bakan Fidan'dan 'Demirtaş ve Kavala' şartı koyan Hollanda'ya ziyaret

Hollanda Parlamentosu'nun, eski HDP Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş ve Gezi Davası hükümlüsü iş insanı Osman Kavala hakkındaki AİHM kararlarının uygulanmaması halinde, AB'nin Türkiye...

Anayasa Mahkemesi Başkanı Arslan'a veda töreni

Anayasa Mahkemesi (AYM) Başkanı Zühtü Arslan’ın görev süresinin 20 Nisan’da dolması nedeniyle başkanlık koltuğuna Kadir Özkaya oturacak. AYM’de Zühtü Arslan için yarın veda töreni yapılac...


APP plaka satan kişi yakalandı

İl Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ile Siber Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekipleri, sosyal medya hesapları üzerinden sahte mühürlü ve mühür k...

CHP'nin yeni grup başkanvekili belli oldu

CHP'nin yeni grup başkanvekili Ankara Milletvekili Murat Emir oldu. CHP'de, Burcu Köksal’dan boşalan CHP Grup Başkanvekilliği için yapılan seçim tamamlandı. CHP'nin diğer grup başkanvekil...


Kuran kursu davasında yeniden karar çıktı!

Konya'da 2008 yılında, 17 öğrenciyle 1 eğitmenin öldüğü, 29 kişinin de yaralandığı ruhsatsız 3 katlı kız Kuran kursu binasının, gaz sıkışması kaynaklı patlamada çökmesine ilişkin 11 sanığ...

AYM'den uzman çavuş kararı

Anayasa Mahkemesi, 6 ay veya daha fazla hapis cezası alan jandarma uzman erbaşların sözleşmelerinin feshedilmesini öngören yasa hükmünü iptal etti. Anayasa Mahkemesi (AYM), jandarma uzman...


Yabancı gözlemcilerden 31 Mart yorumu

Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi'nden 24 kişilik heyet 31 Mart seçimini yerinde takip etti. Gözlemciler, yüzde 78'lik katılım oranına dikkat çekti. Avrupa Konseyi Yere...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

İbrahim Tatlıses oğluna ‘Yok artık öyle beleşten hayat’ dedi: Mirasını açıkladı

Oğlu Ahmet Tatlıses ve torunu Mert Tatlıses ile davalık olmasıyla gündeme gelen İbrahim Tatlıses miras açıklaması yaptı. İbrahim Tatlıses ‘Aramızda Kalmasın’ isimli magazin programına gön...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

Uzmanı uyarı: Grip deyip geçmeyin

Prof. Dr. Gürdal Yılmaz, "Grip deyip geçmemek gerek. Hafif de olsa altta yatan, eşlik eden hastalığı olan kişilerin bir sağlık kuruluşuna başvurması ve gerekli önlemeleri zamanında alması gerekiyor" dedi. Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Farabi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Gürdal Yılmaz, ilkbahar gelinceye kadar sonbahar ve kış aylarında en çok influenza vakalarıyla karşılaşıldığını söyledi.

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR