Yukarı
212680

Guatr nedir?

13 Haziran 2018 09:23

Guatr, boynun şişmesine neden olan genişlemiş bir tiroid bezidir. Tiroid bezi büyüme ve metabolizmayı düzenleyen hormonların üretilmesinden ve salgılanmasından sorumludur. Tiroid bezi boynun ön tarafında, nefes borusunun her iki yanında birbirine bağlı iki lob şeklinde yer alır. Toplam ağırlığı ortalama 20 gramdır. Çok büyük guatrlar gözle ve elle muayene ile kolaylıkla saptanabilirler. Guatr herkeste görülebilir ancak kadınlarda erkeklere göre daha yaygındır.

GUATR TÜRLERİ

Guatrların birçok nedeni ve buna bağlı olarak farklı türleri vardır. Bunlar şunları içerir:

Kolloid Guatr (Endemik)

Kolloid guatr, tiroid hormonlarının üretimi için gerekli olan bir mineral olan iyot eksikliğinden kaynaklanır. Bu tip guatrı olan insanlar genellikle iyotun az olduğu bölgelerde yaşamaktadır.

Zehirsiz (Sporadik)

Toksik olmayan bir guatrın nedeni genellikle bilinmemektedir, buna lityum gibi ilaçlar neden olabilir. Lityum, bipolar bozukluk gibi duygudurum bozukluklarını tedavi etmek için kullanılır. Toksik olmayan guatr iyi huylu olup tiroid hormonunun üretimini etkilemez .

Toksik Nodüler veya Multinodüler Guatr

Tıp literatüründe, tiroid bezinde birden çok nodül olması multinodüler guatr olarak adlandırılmaktadır. Bu tip guatr, büyüdükçe bir veya daha fazla küçük nodül oluşturur. Nodüller kendi tiroid hormonlarını üretirler ve hipertiroidiye neden olurlar. Genellikle de ileri yaştaki insanlarda görülmektedir.

GUATRIN NEDENLERİ

Tiroid bezinin büyümesine ve guatr tablosunun oluşumuna sebep olan başlıca nedenler şu şekilde sıralanabilir:

– İyot eksikliği: İyot eksikliği, guatrın ana nedenidir. Tiroidin tiroid hormonları üretmesine yardımcı olmak için iyot gereklidir. Yeterince iyot almamışsanız, tiroid hormonu yapmak için fazla çalışmamakta ve bu da bezin büyümesine neden olmaktadır. İyot eksikliğinden meydana gelen guatr endemiktir; yani bölgeye özgüdür. Türkiye’de iyot tüketimi az olduğu için guatr sık görülmektedir.

– Tiroid bezinin normalden fazla çalışması: Tiroit bezinin kendi başına, kandaki tiroit hormonu düzeyi ile ilişkisiz olarak, devamlı ve vücut gereksinimden fazla tiroit hormonu üretmesine hipertirodi denir.

– Tiroid bezinin normalden az çalışması: Tiroitin az çalışması durumu ‘'hipotiroidi'' olarak adlandırılmaktadır

– Tiroid bezinde içinde ve üzerinde oluşan küçük şişlikler (nodüller): Tiroid bezi, bazen nodül yüzünden de büyüyebilir. Nodül içeren guatrlara nodüler guatr denir.

– Tiroid kanseri: Tiroid kanseri de tiroid bezinin içinde bir şişlik meydana getirir.

– Tiroid bezi iltihaplanması: Bezde bulunan iltihap da tiroid bezini büyütür.

GUATR BELİRTİLERİ

– Büyümüş tiroid bezi, boynunuzun tabanında belirgin bir şişme ile sonuçlanır ve tıraş olduğunuzda veya makyaj uyguladığınızda özellikle belirgindir.

– Boğazda baskı hissi

– Yutma güçlüğü

– Öksürme

– Ses kısıklığı

– Nefes darlığı

Tiroid hormonlarının normalden fazla salgılanması durumunda baş ağrısı, baş dönmesi, çarpıntı, titreme, sinirlilik, bulantı, kusma ve ishal görülebilir. Tiroid bezinin salgıladığı hormonların normalden az olması sonucunda ise kilo alma, kabızlık, halsizlik, ciltte kuruma, saç dökülmesi gibi söz konusu olabilir.

GUATRDA RİSK GRUPLARI

– Ailede tiroid kanseri, nodüller ve tiroidi etkileyen diğer problemlere ilişkin hikaye.

– Beslenmede yeteri kadar iyot alınmaması.

– Vücutta iyot eksikliğine yol açan bir durum.

– Kadınlar erkeklerden daha fazla guatr riski taşırlar.

– 40 yaş üzerinde görülme sıklığı fazladır. Yaşlanma tiroid fonksiyonlarını etkilemektedir.

– Hamilelik veya menapoz. Bu risk faktörleri kolayca anlaşılamamaktadır, ancak gebelik ve menopoz tiroid problemlerini tetikleyebilir.

– Boyun veya göğüs bölgesinde radyasyon tedavisi. Radyasyon tiroidinizin işlevlerini bozabilir.

GUATR TEŞHİSİ NASIL YAPILIR?

Guatr tanısı boyun bölgesinin hekim tarafından muayene edilmesinin ardından kanda tiroid hormon düzeylerinin ölçümü ve ultrasonografik inceleme ile konulabilmektedir. Ayrıca gerektiğinde sintigrafi ve tiroid bezinden yapılacak ince iğne biyopsileri tanıda yardımcı olabilmektedir.

GUATR TEDAVİSİ

Guatr tedavisinde ilaç tedavisi, radyoaktif iyot tedavisi ve cerrahi tedavi olmak üzere 3 farklı yöntem vardır. Hormon eksikliği olan hastalar tiroid hormonu ilaç olarak verilmektedir. Hormon fazlalığı olan hastalara hormon yapımını baskılayacak ilaçlar verilerek hormon düzeyi normale çekildikten sonra ameliyat veya radyoaktif iyot tedavisi yapılır. Hormon seviyelerinin normal olduğu ve genelde nodüllerin görüldüğü durumlarda genellikle cerrahi tedavi uygulanır. Cerrahi tedavide tiroid bezinin bir bölümü veya tamamı çıkarılmaktadır. Ameliyatta tiroid bezi komşuluğundaki dokuların korunması önem taşımaktadır. Ayrıca ameliyat bölgesinde iz bırakmamak için özen göstermek gerekir.

SÖZCÜ



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

Mastositoz nedir?

Nadir görülen bir hastalık olan mastositoz, her yaştan insanlarda görülebilmekle beraber çoğunlukla çocukluk döneminde gelişir. Nefes darlığı, bulantı ve kusma, kan basıncında düşme ve ha...

PRO: Protein nedir?

Protein, vücut organ ve dokularına kan ile taşınır. Böbreklerimiz ise kandaki proteinin geçişini engelleyerek kanda kalmasını sağlar. Bu işlevlerini yitirirlerse protein kılcal damarlarda...


Tırnak batması nasıl geçer?

Tırnak batması, tırnağın keskin tarafının, tırnağın sonundaki ya da yan kısmındaki deriye gömülmesi ile oluşan ve acı veren durumdur. Peki tırnak batması neden olur? Tırnak batması nasıl ...

Sağlığınız için en az 15 saniye

Hastalıkların salgın haline dönüşmesinin en önemli nedeni olarak doğru ve yeterli el yıkamamak gösteriliyor. El yıkamada sürenin önemine dikkat çeken Uzm. Dr. Asiye Yir, "El yıkama süresi...


MCV nedir?

Ortalama Corpuscular Hacim olarak da adlandırılan MCV kan testi, tam kan sayımı (CBC veya FBC) testinin bir parçası olarak yapılan ve kırmızı kan hücrelerinizin her birinin ortalama boyut...

Sonbaharda soğuk algınlığına dikkat

Medline Adana Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Meriç Zeydan, bugüne kadar 200'ün üzerinde virüsün soğuk algınlığına neden olduğunun tespit edildiğini ve tam anlamıyla bir tedavinin ol...


MCH nedir?

Tam kan sayımında (CBC) bulunan değerlerden biri de MCH'dir. MCH, kan hücreleri ile ilgili önemli ve değerlendirilmesi gereken bir değeri ifade etmektedir. MCH “ortalama korpusküler hemog...

Baş dönmesi neden olur?

Baş dönmesi, sersemleme ya da dengesiz olma hissidir. Duyusal organları, özellikle gözleri ve kulakları etkiler, bu nedenle bazen bayılmaya neden olabilir. Baş dönmesi bir hastalık değil,...


Bruksizm tüm bedeni olumsuz etkiliyor

HALK arasında diş sıkma ya da gıcırdatma olarak bilinen bruksizmin uyku bozukluğu, yorgun uyanma, baş ve boyun ağrıları gibi belirtilerle ortaya çıktığını söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Demet Ça...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

Yasak aşk devam ediyor

Demet Şener, eşi İbrahim Kutluay'ın kendisine ihanet ettiği gerekçesiyle boşanma davası açmıştı. Çekişmeli geçen boşanma davası devam ederken Kutluay, yasak aşkıyla birlikteliğine devam e...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

Mastositoz nedir?

Nadir görülen bir hastalık olan mastositoz, her yaştan insanlarda görülebilmekle beraber çoğunlukla çocukluk döneminde gelişir. Nefes darlığı, bulantı ve kusma, kan basıncında düşme ve halsizlik gibi belirtiler gösteren masositoz hakkında merak edilen tüm detayları haberimizde sizler için derledik... Mastositoz nedir? Mastositoz tehlikeli mi? Mastositoz çeşitleri nelerdir? Mastositoz belirtileri, nedenleri ve tedavisi...

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR