Yukarı
244994

“Trabzon’un her karesinde tarih yatıyor”

14 Nisan 2019 10:52

4 bin yıllık tarihi geçmişi olan Trabzon’un antik kalbi olarak anılan Mumhane’de yapılan kentsel dönüşüm çalışmaları sırasında 1300’lü yıllara ait kale surları ortaya çıktı. Geçtiğimiz yıl aynı bölgede kentsel dönüşüm kapsamında yapılan çalışmalar sırasında yine 1300’lü yıllara ait olduğu düşünülen su kemeri ortaya çıkarken, son yıkım çalışmalarında ise yaklaşık 20 metre mesafede kale surunun temel kısmı ortaya çıktı. 

Kentsel dönüşüm kapsamında bölgedeki binaların yıkılmasının ardından 700-2000 yılları arası tarihe sahip Pazarkapı-Mumhane arasındaki surun Liman kulesi arasındaki kısmında kazı yapılarak açığa çıkarılması, tarihi surun, Mumhane Kulesi ve Mumhane-Karabaş Camii’ye göre revize edilerek surların yok edilmeden korunması istendi. 

Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Trabzon Doğal ve Tarihi Değerleri Koruma Derneği Başkanı Doç. Dr. Coşkun Erüz, Trabzon’un her karesinde tarih yattığını belirterek 4 bin yıllık kentin tarihinin toprak altında bulunduğunu söyledi. Mumhane-Pazarkapı Kentsel Dönüşüm çalışmaları kapsamında ortaya çıkartılan tarihi surun 1300’lü yıllarda yapıldığını kaydeden Erüz, “Aslında Trabzon’un her karesinde tarih yatıyor. Dört bin yıllık Trabzon, gerçekten de o 4 bin yıllığı toprak üzerinde değilse toprak altında barındırıyor. Yani antik çağdan itibaren Trabzon’un denizle bağlantısının kurulduğu alan üzerinde bulunuyoruz. Bu kalıntı parçası yakın mesafede görülen Aşağıhisar kısmının doğudaki surun bir parçası ve şu anda açığa çıktı. Burası 1970’lere kadar ayakta olan bir yapıydı ancak daha sonra buradaki binalar bir şekilde tahrip edildi. Şu anda bulunduğumuz zeminin altında bu kale suru devam ediyor. Bu sur, tarih kitaplarına göre bu halini 1300’lerde almış, yani bu sur 1300’lerde yapılmış. Bizans’ın hemen devamındaki dönemde Osmanlı Dönemi’nde ise sur elden geçirilerek restore edilip yeniden yükseltilerek genişletilerek kullanılmış. 1300’lerden kalma yani yaklaşık 750 yıllık sur duvarının yanındayız. Geçmişte bulunduğumuz yerin devamında Mumhane Kulesi ve kulenin içerisinde bir adı Karabaş Camii diğer adı Mumhane Camii vardı. Devamında da Mumhane Kapısı vardı. Mumhane Kapısı’na geçit veren Mumhane Köprüsü olduğunu söylediğimiz bir kemerli yapı var. Bunu menfez diye tanımlıyorlar ancak tarihi kayıtlarda Mumhane Köprüsü diye geçiyor” dedi. 

Bu tür yerlerde mutlaka arkeolog gözetiminden sonra kentsel dönüşümlerin yapılmasına vurgu yapan Erüz, “Şu anda bu yıkımlarla birlikte surun bir parçası açığa çıktı. Aslında bizim idarecilerimizden isteğimiz burada yapılacak olan her türlü yapıdan önce tarihi dokuyu kazıyarak açığa çıkartmak. Çıkarttıktan sonra tarihi dokunun yapısına göre burada planlama yapılması. Buranın altında yapılar var dehlizler, kanalizasyon ve benzeri amaçla yapılmış şehrin derelerini akarlarını atmak için eski kemer yapılar var. Bunlarda açığa çıkacak. Bunları kepçe darbesiyle ortadan kaldırmadan önce mutlaka araştırılıp incelenip bir arkeolog gözetiminde kazınması gerekiyor. Yazık oluyor, başka bir Trabzon yok. Burada yıkım işlemi durmuştu. Şu anda burada yeni yapılanma için veya başka binalar tasarlanıyor yeniden inşaat çalışmasına başlanıyor. Bu eserleri ortaya çıkartmadan eğer, burada Pazarkapı'daki gibi yıkım yapılırsa Trabzon’un bir parçasını daha tarihe gömecekler. Yazık, günah. Tarihi koruyarak da burada yapılanma yapılabilir. Turizm kenti Trabzon için bu tarihi doku çok çok önemli. Mutlaka korunması gerekiyor” diye konuştu. 
Çevre sakinlerinden Taner Kalkanoğlu da hayatının yaklaşık 60 yılının bu bölgede geçtiğini belirterek “Yaşım 70’e yaklaştı. Yaklaşık 60 yılım burada geçti. Burası en son kentsel dönüşüm çalışmalarında yıkıldı. Burada kale duvarı aşağı kadar gidiyordu. Kale duvarı zaman içinde yıkıldı. Bunun altında gördüğümüz, bildiğimiz kadarıyla tüneller, kanallar vardı ancak hepsi kayboldu” ifadelerini kullandı. 

(İHA)



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

Muzaffer Oruçoğlu sanatseverlerle buluşuyor

Avustralya’da yaşayan şair, yazar, ressam Muzaffer Oruçoğlu’nun “Yazarlar ve Yapıtlar” sergisi, kapılarını Ankaralı sanatseverlere açıyor.İnsanlığı ilgilendiren tüm konularla dolu olan zi...

CGV Arthouse sanatseverlerle buluştu

CGV Mars Cinema Group’un bağımsız sinemaya ve sanat filmlerine destek vermek, festivallerde yer alarak ödüller toplamış filmleri daha çok seyirciye ulaştırmak hedefiyle hayata geçirdiği C...


“Kader Postası”na ABD'de ödül

ABD’de gerçekleştirilen 15’inci Uluslararası Kadın Filmleri Festivalinde “Kader Postası” en iyi yabancı film ödülünü aldı. ABD’de 15 yıldır kadınlar tarafından üretilen sinematografik es...

‘Ferhangi Şeyler’ sahnede

Ferhan Şensoy’un tek kişilik gösterisi ‘Ferhangi Şeyler’, bugün saat 20.30’da Trump Kültür ve Gösteri Merkezi’nde izleyiciyle buluşuyor. Şensoy 1987’den beri aralıksız oynadığı oyu...


Tekno müzik Sónar’la İstanbul’da

Sónar festivalin İstanbul ayağı, 6-7 Mart’ta “% 100 Müzik” katkılarıyla Zorlu PSM’de dinleyiciyle buluşacak. Yerli ve yabancı elektronik müzik sahnesinde yer alan, DJ ve prodüktörlere ...

Atakum’u sanat güzelleştirecek

Atakum Edebiyat Şenliği’nin açılışına katılan Atakum Belediye Başkanı Cemil Deveci, “Sanatın her çeşidi Atakum’u güzelleştirecek” dedi. Atakum Belediyesi, Samsun Gazeteciler Cemiyeti, ...


Belediye Şehir Tiyatrosu yeni sezonu açtı

Afyonkarahisar Belediye Şehir Tiyatrosu, geçen sezonun unutulmaz oyunlarından birisi olan ‘Darısı Başımıza’ adlı oyunun ilk gösterimiyle perdelerini açtı. Afyonkarahisar Belediyesi Şeh...

Aratos'un anıt mezarının yeri bulundu

Astroloji biliminin kurucusu, matematikçi, bilim adamı Aratos'un anıt mezarının olduğu alan bulundu. ​Mersin'in merkez Mezitli ilçesinde tarihi 3 bin 500 yıl öncesine dayanan Soli Pomp...


Modern şiir anti-lirik bir yolda ilerliyor

“500. Ölüm Yıldönümünde Leonardo Da Vinci’ye Saygı” projesinde yer alan usta sanatçılardan birisi de şair Ahmet Telli'ydi... Çocuksun Sen, Hüznün İsyan Olur, Bakışın Senin, Saklı Kalan, B...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

Defne'nin duvarları yıkılacak mı?

Samyeli'nin Cem Yılmaz'la yaklaşık bir buçuk yıldır süren ilişkisinin bittiği iddia edilirken, bu ilişki zarfında yakın dostları ve gazetecilerle arasına duvar ören ve telefonlarına bile ...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

İşte turpun bilinmeyen faydaları...

Turpun bilinmeyen faydaları​Her yemeğin yanına farklı bir tat katmayı başaran turpun insan sağlığı için ne kadar faydalı olduğunu duymuş muydunuz? Her mevsim sofranızda yer alabilecek olan turpun çağımızın hastalığı olan kanseri önlemekte de faydası var. İşte turpun bilinmeyen faydaları...

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR