Yukarı
250353

İbrahim Balaban'dan acı haber

09 Haziran 2019 13:27

Nazım Hikmet'in öğrencisi ressam İbrahim Balaban hayatını kaybetti. Türkiye’nin en önemli ressamlarından olan İbrahim Balaban 97 yaşında yaşamını yitirdi. Balaban bir süredir hastanede tedavi görüyordu.

Gazeteci ve yazar Nazım Alpman, İbrahim Balaban’ın tedavi gördüğü Güngören Hastanesi’nde yaşamını yitirdiğini duyurdu.

Alpman, “Yaşayan En Büyük Ressam Balaban bu sabah veda etti. Resim yapmaya 16 yaşında Bursa Cezaevinde Nazım Hikmet'in öğrencisi olarak başladı. Hapisaneden usta bir ressam olarak mezun oldu. Bu sabah Güngören Hastanesinde 97 yaşında gozlerini yumdu” mesajını paylaştı.

İbrahim Balaban kimdir?

Ressam, yazar. 1921, Seçköy / Bursa doğumlu. Ressam Hasan Nazım Balaban’ın babasıdır. İlkokulu bitirdikten sonra öğrenimine devam etmeyip çobanlık, ekin biçme, taş kırma gibi çeşitli işlerde çalıştı.

1937-50 arasında adam öldürme suçundan Bursa cezaevinde yattı. Burada tanıştığı Nazım Hikmet’in teşvikiyle resim yapmaya başladı. Aftan yararlanıp cezaevinden çıktıktan sonra 1953'te Fransız Kültür Merkezi'nde ilk resim sergisini açtı. Sonraki yıllarda hem Türkiye'de, hem de yurtdışında pek çok sergi açtı.

1961'de “Yeni Dal Grubu” sergisindeki bir tablosundan dolayı, 1968'de ise Gazi dergisinde basılan bir tablosundan dolayı yargılandı; iki davadan da aklandı. 1969’da Adana’da sergilediği resimleri saldırıya uğradı.

Edebiyat çalışmaları Forum ve İmece dergilerinde yayımlandı. Kitaplarında hayat hikâyesi ile sanat anlayışını yansıttı. Ayrıca Nâzım Hikmet'in hayatının bir dönemine ışık tutacak bazı gerçekleri içten ve sıcak bir anlatımla dile getirdi. Resim eleştirmenleri kendisini, "Anadolu insanının yaşamından ve halk efsanelerinden yola çıkarak toplumsal gerçekçi yapıtlar üreten ressam" olarak tanımlar.

Resimlerinde Anadolu köylüsünün yaşam ve uğraş biçimlerini, naif bir yaklaşımla ve düşsel bir boyut içinde işledi. Köyden kente göç sorunlarını, kendine özgü resim diliyle yansıttı.

Anadolu halk masallarındaki tipleri anımsatan figürlerden, Türk halk nakışlarından yararlandı. Geometrik bir düzen ve istif görülen resimlerinde, grafik kurgulu yüzeyler ön planda yer alır.

Canlı renkler egemendir. 1980'lerin başlarında açtığı Erenler ve Evliyalar ile Bereket Anaları adlı sergilerinde halk resim geleneğinden esinlenerek Anadolu kadınını günlük yaşamı içinde betimledi. Bu yapıtlarında, bir önceki düzenli istifleme anlayışından uzaklaşarak dağınık bir düzenleme uyguladı.

Nazım Hikmet’le geçirdiği yıllarda resmin yanı sıra edebiyat, felsefe, sosyoloji, ekonomi-politik konularında pratik bilgiler edindi. Edebiyat çalışmaları Forum ve İmece dergilerinde yayımlandı. Balaban, 1990 İnsan Hakları Onur Ödülü’nü, 1998 Truva Sanat Ödülü’nü 1999 GESAM Ödülü’nü aldı.

“Balaban'ın kitabı bir borç ödeme gibi görünüyor; resme ve şiire olan ilgisini destekleyen Nâzım Hikmet'i, ustası olarak nitelendiren Balaban, bir yandan kişisel bir hikâye anlatırken, diğer bir yandan da, Hikmet'in hapishane yıllarına ait, bir anlamda tarihsel bir belge sunuyor.” (Nâzım Hikmet ve Biz adlı kitabın Virgül dergisindeki tanıtımından)

“Adanmış bir yaşamın belgesi gibi duran Balaban’ın desenleri pek çoğu tuval resmi zenginliğinde. 50’lilerden 2000’e doğru köy yaşamının dramını, yoksulluğunu ve köylünün üretim araçlarının yanı sıra baharı, çiçekleri ve özellikle çocukları resimleyen sanatçı, daha küçükken birtakım çizgiler karaladığını, ama aklı kestikten sonra nedense hep öküz resmi yaptığını söylüyor.” (Turgay Keser)

ESERLERİ:

Balaban (1962), İz (1965), Şair Baba ve Damdakiler (Bursa Cezaevi anıları, 1968), İzdüşümü (1969), Dağda Duruşma (Gezi Notları, 1990), Kalıba Sığmayanlar (roman, 1994), Nâzım Hikmet ve Biz (1998), Avrupa'da Dolaşanlar (1999), Tahliyeci Yusuf (Hikâye, 2000), Tek Bıyık (Hikâye, 2002), Nazım Hikmet'le Yedi Yıl (2003).

KAYNAKÇA: Hüseyin Gezer - Nurullah Berk / Elli Yılın Türk Resim ve Heykeli (1973), Yurt Ansiklopedisi I (1982), Türkiye Ansiklopedisi (c. 4, s. 1382, 1974), Atilla Özkırımlı / Türk Edebiyatı Ansiklopedisi (c. 1, s. 185, 1982), Adnan Turanî / Batı Anlayışına Dönük Türk Resim Sanatı (1984), Büyük Larousse (c.2, s. 1241, 1986), Ana Britannica (c. 3, s. 222-223, 1987), Vitrindekiler / Nâzım Hikmet ve Biz (Cumhuriyet Kitap, 10 Eylül 1998), Virgül (Ekim 1998), Behçet Necatigil / Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü (18. bas. 1999), Şükran Kurdakul / Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (gen. 6. bas. 1999), Sezer Tansuğ / Resim Sanatının Tarihi (1999), TBE Ansiklopedisi (2001), Sefa Kaplan / Nazım Hikmetle Yedi Yıl - Hareketin Bereketi (Hürriyet Keyif Eki, 22.6.2003), Turgay Keser (Evrensel, 22.3.2005), İhsan Işık / Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006).



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

'Chauchilla' ile ilgili ilginç bilgiler

​Chauchilla Mezarlığı, Peru’nun güney kıyısındaki Nazca kentinin yaklaşık 30 kilometre güneyinde bulunuyor. Buradaki Nekropolis 1920’lerde keşfedildi. Bu şehirdeki son cenaze töreni...

Liseli sinemacılar ödüllendirildi

'İşaretledikleri şıklar yerine hayal güçlerini yarıştırmak' sloganıyla 9 yıl önce başlatılan, gençlerin yaratıcılıklarıyla hayallerine ulaşmasına sinema ile destek veren KısaKes Kısa Film...


İzmir Loreena McKennitt'i ağırlayacak

​30 yılı aşan kariyerinde 'eklektik kelt' müziğiyle dünya çapında 15 milyona yakın albüm satan ve 'müzikli seyahat yazarı' olarak anılan Kanadalı şarkıcı ve besteci Loreena McKennitt, 29 ...

Enis Fosforoğlu sonsuzluğa uğurlanıyor

Sinema ve tiyatro oyuncusu Enis Fosforoğlu, geride bıraktığımız akşam geçirdiği kalp krizi sonucu 71 yaşında hayatını kaybetmişti. Büyükada’daki evinde geçirdiği kalp krizi sonucu haya...


"Hepimiz aynı gemideyiz"

Oyuncu-yönetmen Valeria Bruni Tedeschi, dördüncü uzun metrajı The Summer House’da (Yazlık Ev/ 2018) aile dinamiklerini eğlenceli , komik aynı zamanda dramatik, hüzünlü bir anlatım kullana...

Dionysos'un evi: TEOS...

Arkeolojik kazı alanlarına verilen bütçe desteğinin yetersizliği bir çok antik kentin kazılamamasını da beraberinde getiriyor. Kazı çalışmalarının birçoğunun sponsorlarla ilerlediğini bil...


Bergama'da Rafet El Roman rüzgarı

Bergama'da bu yıl 83'üncüsü düzenlenen Uluslararası Bergama Kermesi etkinlikleri kapsamında sahne alan ünlü şarkıcı Rafet El Roman hayranlarını coşturdu. 83. Uluslararası Bergama Kerme...

Festivalde efsaneye ödül

İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) tarafından E.C.A. Presdöküm Sanayii AŞ sponsorluğunda 30 Haziran’a kadar devam edecek olan 47. İstanbul Müzik Festivali’nin Yaşam Boyu Başarı Ödülü sahi...


Amasya’da coşkulu kutlama

​İhtilal bildirgesi, Kurtuluş Savaşı’nın manifestosu ve ulusal egemenliğin yolunu açan Cumhuriyetin belgesi olarak tanımlanan Amasya Genelgesi’nin 22 Haziran 1919’da yayımlanışının 100. y...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

Yener: Ensendeyiz Ekrem İmamoğlu

Oyuncu ve şarkıcı Erdem Yener sosyal medya hesabı üzerinden İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'na seslendi. Geride bıraktığımız gün gerçekleşen belediye seçimleri sonrası...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

Sosyal medya ruh sağlığını bozuyor mu?

Özellikle son yıllarda dijital teknolojinin ilerlemesi ile televizyondan radyoya, bilgisayardan navigasyona, alışverişten restoran seçimine kadar birçok şeyin cep telefonuna sığdırılması, hayatı çok kolaylaştırdı. Ancak bu kolaylığın bağımlılığa dönüşmesi, birey ve toplumlarda ruhsal ve bedensel sorunları da beraberinde getiriyor...

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR