Almanya'da anayasa mahkemesinden faşist parti hakkında devlet fonunun kesilmesi kararı

Almanya'da anayasa mahkemesi, demokrasi düzenini tehdit ettiği gerekçesiyle faşist parti Die Heimat'a devlet fonlarının kesilmesi yönünde karar aldı.

Almanya'da anayasa mahkemesi, Die Heimat (Vatan) adlı bir faşist partiye dönük devlet fonlarının kesilmesi yönünde karar açıkladı. 

2023 yılında Ulusal Demokratik Parti (NPD) yerine kurulan Die Heimat hakkında alınan mahkeme kararı, ülkede bir ilk oldu.

Mahkeme kararına göre, NPD/Die Heimat artık devlet fonu alamayacakken, partiye bağış yapacak kişilere dönük de vergi indirimi uygulanmayacak.

Anayasa mahkemesinin bu kararı, bugün tepkilerin odağındaki faşist "Almanya için Alternatif" (AFD) partisinin kapatılmasına ve üyelerinin temel haklarının elinden alınmasına dönük bir karar alınabilip alınamayacağına dair tartışmaları beraberinde getirdi.

AfD'nin kapatılmasına dönük tartışmalara daha önce çekimser yaklaşımlarda bulunan Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Die Heimat partisi için alınan bu kararı memnuniyetle karşıladı.

Almanya İçişleri Bakanı Nancy Faeser da, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, mahkeme kararının Almanya'daki demokrasi karşıtı güçlere açık bir sinyal gönderdiğini ifade etti.

Bavyera eyaletinin başkanı Markus Söder de, mahkeme kararının öncesinde yaptığı açıklamada, Die Heimat partisine devlet fonunun kesilmesinin, AfD tehdidiyle mücadele açısından bir "kılavuz" olabileceğini dile getirdi.

'Demokratik düzeni yok etmeyi amaçlıyor'

Mahkemenin gerekçeli kararında, Die Heimat partisinin "var olan anayasal sistemi, etnik topluluğa dayalı otoriter devlet düzeniyle değiştirmeyi" hedeflediğine işaret edildi. Kararda, partinin politikalarının ihlaller içeriği ve azınlık ve göçmenlerin insanlık onuruna saygısızca yaklaştığı ifade edildi. Partinin "özgür demokratik düzeni yok etmeyi" amaçladığı ve Müslüman, Yahudi ve Çingene karşıtı tavra sahip olduğu belirtilen kararda, bunun Almanya'nın anayasal prensiplerine aykırı olduğuna dikkat çekildi.

Die Heimat Genel Başkanı Frank Franz, mahkeme kararının ardından yaptığı açıklamada, kararın skandal olduğunu öne sürerek, partisinin "hayata tutunacağını" ifade etti.

Mahkemeye 2019 yılında başvurulmuştu

Almanya'nın alt meclisi Bundestag'la üst meclisi Bundesrat, 2019 yılında partiye devlet fonlarının kesilmesi için mahkemeye başvuruda bulunmuştu. Almanya'da o yıl, "radikal partilerin" devlet fonlarının durdurulmasına yönelik anayasada değişiklik yapılmıştı.

2017 yılında, NPD'nin kapatılmasına yönelik başvuru, partinin güçsüz olduğu ve demokrasiye tehdit olmadığı gerekçesiyle mahkeme tarafından iptal edilmişti.

Partinin kapatılmasına yönelik 2000'lerin başında yapılan girişim de, istihbarat kurumunun parti içerisine köstebek yerleştirdiğinin ortaya çıkmasının ardından başarısız olmuştu.

Ülkede AfD karşıtı büyük gösteriler yapıldı

25 Kasım günü Potsdam yakınlarında düzenlenen ve içerisinde AfD (Almanya için Alternatif) ve CDU (Hristiyan Demokrat Birlik) yöneticilerinin de bulunduğu bir grup siyasetçi ve patronun katılımıyla düzenlenen ve göçmenleri sınır dışı etme planlarının yapıldığı toplantıdan görüntülerin Correctiv tarafından kamuoyuna servis edilmesi sonrası pek çok kentte eylem çağrıları yapılmıştı. 

Bu gelişmelerin üzerine geçtiğimiz haftasonu Berlin, Frankfurt, Münih, Köln, Hamburg gibi büyük kentleri başta olmak üzere geniş katılımlı pek çok miting gerçekleştirildi. Eylem çağrıları çoğu zaman demokrasiyi savunmak veya nefrete karşı çıkmak gibi net olmayan hedefler içerse de göstericilerin zorunlu geri göndermelere karşı çıkan ve AfD ile Naziler arasındaki benzerliklere dikkat çekerek faşizme karşı birlik çağrısı yapan dövizleri taşıdığı gözlemlendi.

AfD'den protestoların ardından ilk açıklama

AfD'nin Genel Başkanı Alice Widel, protestoların ardından ilk olarak İngiliz gazete Financial Times'a konuştu. 

Gösterilere neden olan, AfD ve CDU yöneticilerinin de bulunduğu bir grup siyasetçi ve patronun katılımıyla düzenlenen ve göçmenleri sınır dışı etme planlarının yapıldığı toplantının ortaya çıkmasına ilişkin konuşan Weidel, bu ifşanın bir "skandal" olduğunu ve partisini yanlış yansıttığını öne sürdü. Partisinin yalnızca "Almanya'da bulunmaya hakkı olmayanları sınır dışı etmek üzere kanunlara başvurmayı" istediğini iddia eden Weidel, "AfD, ülkenin kanunlarının uygulanmasını savunuyor" diye konuştu.

Söz konusu toplantıya katılan üst düzey parti üyesi Roland Hartwig'i ihraç etmek zorunda kalan Weidel, toplantıdan hiçbir haberi olmadığını ve partinin toplantıda konuşulan planları uygulamaya niyetinin olmadığını iddia etti.

Almanya'da, Ukrayna'daki savaş ve ekonomik kriz, istihdam kıtlığı ve bütçe krizinin olduğu dönemde oylarını artıran AfD, son ifşalara yanıt vermekte şimdiye kadar zorlandı.

AfD tarihinin en yüksek oy oranını yakaladı

2013 yılında kurulan AfD, seçim anketlerinde tarihinin en yüksek oy oranına ulaşmış durumda.

Federal düzeyde yüzde 20 ila 23 oy oranına ulaşan parti, şu an koalisyon hükümetinde yer alan üç partinin de önünde gözüküyor.

Parti, sonbaharda seçimlerin yapılacağı doğu eyaletlerindeyse yüzde 30'ları yakaladı.