Yukarı
225052

Bu kilimler 120 yıl solmuyor

08 Ekim 2018 14:36

Afyonkarahisar’ın Bayat ilçesinde bayanlar tarafından tamamen yünden örülen ve kök boyası kullanılan 'Bayat Kilimleri', 120 yıl rengini solmadan muhafaza edebiliyor. Oğuzların Bayat Boyu'ndan gelenlerin yaşadığı ilçedeki bayanlar, Bayat Kaymakamlığı tarafından 1987 yılında açılan kilim atölyesinde ünlü kilimleri yüzyıllar öncesinde olduğu gibi yüzde 100 yün, yüzde 100 kirmanla eğrilen ve kökboyaları ile renklendirilen iplerle Bayat Kilimlerini dokuyor.

Bayat Kaymakamlığı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı Müdür Vekili Emine Sökmen, kilim atölyenin 1987 yılında dönemin ilk kaymakamı tarafından kurulduğunu belirterek o dönemden bu zamana kadarda devam ettiğini belirtti. Sökmen, “Kilim atölyemizde Bayat’a özgü 12 desen ustalar tarafından dokunur. Gençlerimiz burada usta öğreticilerimiz tarafından kurslara alır, tecrübe sahibi olurlar ve kilimlerimizi dokumaya başlarlar” dedi.
“Kilim Bayat’ın bir kültürüdür”
Kilim Atölyesi Eğitmeni Ayşe Aslan ise kilimin Bayat’ta bir kültür olduğunu dile getirerek dokunan kilimler hakkında bilgi verdi. Aslan, “Bizler Oğuzların Bayat Boyundanız. Bayat Boyu tarihte bir sürü kültür işleriyle uğraşmışlar, Bayat Boyu bayanları da kilimle uğraşmışlar. Kilim Bayat’ın bir kültürüdür, kökboyası Bayat’ın bir kültürüdür. Bayat’a has 12 desenimiz var. Sürekli bunları üretiriz. Kilimin ilk önce yünü eğriliyor, sonra kök boyayla boyası yapılıyor, ondan sonra çözgüsü yapılıp dokuma işlemine geçiliyor. Kilimlerimizin ebatları genelde 1.30’a 2.30 ölçüsündedir. Eğer eksikse ebatı modelde kırpmalar olur. 1.30’a 2.30 ölçüsünde 12 desenimiz var sürekli bunların üretimini yapıyoruz” diye konuştu.
“120 yıl rengini solmadan muhafaza ettiği tescilli”
Kök boyalı kilimlerin 120 yıl rengini solmadan muhafaza ettiğinin tescilli olduğunu belirten Aslan şu ifadelere yer verdi:
“Kök boya bitkilerden elde edilen doğal renkler demektir. 120 yıl solmadan rengini muhafaza edeceği tescilli kök boyalarımız var. Bunların haslık derecesi en yüksek bitkiler. Piyasada bir sürü bitkiden kök boya elde edilir, ama onların haslık derecesi düşük olduğu için fazla bir garantisi yoktur. Bizim kilimlerimizin 120 yıl solmadan rengini solmadan muhafaza edeceği tescilli dedik. Mesela bizde asla mor renk göremezsiniz. Mor renk patlıcan kabuğundan elde edilir, ama haslık derecesi düşük olduğu için 6 ay sonra 1 yıl sonra veya birkaç yıl sonra o rengini kaybedecektir, solacaktır. Her rengin farklı bir bitkisi var kahverengi ve tonları için kahverengi, sarı tonları için hardal sarısı ve mazı, kırmızı renk için boyalık otu ve tonları, pınarla da yeşil ve tonlarını elde ediyoruz ve çivit otuyla da lacivert ve tonlarını.”
“Her bir kilim deseninin ayrı bir hikayesi var”
25 yıldır atölyede kilim dokuyan Şerife Erzincanlı ise dokunan her kilim modelinin ayrı bir hikayesinin olduğunu söyleyerek, “Kilim dokumak için önce yünleri eğiriyoruz, tek tek çile yapıyoruz, tek tek kök boyada boyuyoruz, bütün renklerini tek tek ayırıyoruz. Daha sonra iki kişiyle tek tek çözüyoruz. Santim santim ne kadar çözeceksek ona göre sayıyoruz. Daha sonra hangi modelden dokuyacaksak modeline göre tek tek ayarlıyoruz. Şuanda benim dokuduğum model Avşar Güzeli. Oğuz Boylarından gelen Avşar kızının hikayesini anlatıyor bu. Dokuduğumuz her modelin ayrı ayrı hikayesi var. Bizim dokumuş olduğumuz bütün kilimlerin ayrı ayrı isimleri var; Avşar Güzeli var, Saç Bağlı var, Eli Belinde var, Başaklı var hepsinin de ayrı ayrı hikayeleri var” dedi.
“Kökboyası için yüzdü yüz yün ipi olmalı”
Kökboya ustası Alihsan Erdoğan da kökboyanın nasıl yaptığını anlattı. Erdoğan, “24 senedir burada çalışıyorum kök boya ustası olarak. Kilimlerimizin iplerini ben boyuyorum. Yüzde 100 kök boya doğal boyalardan elde ediyoruz. Boyalar pinar var, palamut var, mazı var, balçık çamuru var, boyalık otumuz var, ceviz kabuğu var. Bunlardan elde ediyoruz. İlk önce iplerimizi kök boyalı etmemiz için yüzde 100 yün olması lazım. İplerimizi bir gün önce ön hazırlık dediğimiz şapla hazırlıyoruz. Bunun amacı da daha iyi rengini alması ve çürümemesi için. Ertesi günde yapacağımız renk hangisiyse onu yapıyoruz” diye konuştu.

İHA



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

Şevket Çoruh’tan ironi dolu mesaj

Oyuncu Şevket Çoruh, Çanakkale'de dün akşam gerçekleşen depremle ilgili ironi dolu bir mesaj paylaştı. Usta oyuncu Şevket Çoruh, dün akşam Çanakkale Ayvacık’ta 5,3 büyüklüğünde gerçekl...

Kültür varlıkları şimdilik güvende!

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın 2016 yılında çıkardığı ve olağanüstü durumlarda koruma kurullarını devre dışı bırakarak tescilli kültür varlıklarının yıkılmasının önünü açan “ilke kararı”,...


“Sonsuza Yolculuk” bu sergide

Maltepe Belediyesi Prof. Dr. Türkan Saylan Kültür Merkezi, 2006 yılından beri sanat çalışmalarına devam eden Kozmoz Resim Halkası’nın, “Sonsuza Yolculuk” ismini taşıyan 13. sergisine kapı...

Maltepe'de klasik müzik şöleni

Keman sanatçısı Renel Molla, viyolonsel Engin Şen ve piyanist Burak Tan, “Es Trio” klasik müzik konseriyle Maltepe Belediyesi Prof. Dr. Türkan Saylan Kültür Merkezi’nde sahne aldı. Maltep...


‘Don Kişot rotasına’ İstanbul sürprizi

Modern Avrupa'nın ilk romanı olarak kabul edilen "Don Kişot"u kaleme alan İspanyol yazar Cervantes ile ilgili "Cervantes İstanbul'da" başlıklı 2 gün sürecek etkinlik gerçekleştirilecek. ...

Ünlü tarihçi hayata veda etti

Tarih alanında çok sayıda makale ve kitap kaleme alan Kemal Karpat, 96 yaşında ABD'nin Winconsin eyaletinde hayatını kaybetti Tarihçi Prof. Dr. Kemal Karpat, ABD’nin Wisconsin eyaletin...


Kanser hastaları için perde açtı

Cihat Tamer, Bedia Ener, Simge Selçuk, Serkan Budak ve Emre Törün rol aldığı 'İkinci Bahar', kanser hastaları için sahnelendi. Oyunu 100 kanser hastası ve yakınları da izledi. İkinci ...

'Tarihin En Korkunç Deneyleri' raflarda

Tarihi Olaylar Ekibi’nden Tarihin En Korkunç Deneyleri kitabı raflardaki yerini aldı. Tarihi Olaylar Ekibi’nin Araştırma - Tarih alanında hazırladığı Tarihin En Korkunç Deneyleri adlı k...


Efsane grup Türkiye’ye geliyor

Dünyaca ünlü heavy metal grubu Manowar, “The Final Battle” turnesi kapsamında 20 Temmuz’da İstanbul’da konser verecek. 1980’de kurulan, çıkardığı albümler ve klasikleşmiş şarkılarıyla ...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

“Melike Taner’i tanımıyorum”

Bugün bazı medya organlarında TV8'in patronu Acun Ilıcalı'nın Miss Turkey 2015 yarışmasına katılan Melisa Taner'le ilişkisi olduğu iddia edilmişti. Ilıcalı, net bir şekilde çıkan iddialar...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

Yumurtayı kızgın yağda pişirmeyin!

Yiyeceklerinizin kalitesi kadar pişirme şekli de besin değerini etkiliyor. Konu ile ilgili bilgiler veren Beslenme ve Diyet Uzmanı Dilan Eker, 12 önemli pişirme ve tüketme alışkanlığına değindi.​​..

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR