Yukarı
398593

Yeni araştırma 'empatinin' bulaşıcı olduğunu gösteriyor

29 Şubat 2024 10:25

Araştırmaya katılan 50’den fazla gönüllünün eylemlerine dayalı olarak empatideki değişimleri ölçmek üzere tasarlanmış dört ayrı deney yapıldı.

Başkasının hislerini algılama ve nasıl hissettiklerini hayal etme kabiliyeti olan empati, günümüz dünyasının büyük bir kısmında az bulunan bir özellik olarak görülüyor. Fakat iyi bir haber var: Empati ve merhamet sosyal etkileşim yoluyla yayılabilir. Araştırmaya katılan 50’den fazla gönüllünün eylemlerine dayalı olarak empatideki değişimleri ölçmek üzere tasarlanmış dört ayrı deney yürüten uluslararası bir araştırma takımı, yeni çalışmasında bu karara vardı.

YETERLİ SAYIDA KİŞİ VARSA EMPATİ ARTABİLİYOR

Populer Science Türkçe'de yer alan çalışmadaki deneye katılan kişiler üzerinde yapılan değerlendirmede, hem kişilerin kendi aktardıklarına hem de beyin taramalarına göre belirlenen empati seviyelerinin, diğer kişilerin tepkilerini gözlemledikten sonra değişme eğilimi sergilediği gösterildi. Bu durum, yeterli miktarda kişinin yapması halinde başkalarını önemseme ve onlar için endişe duyma davranışının topluluk içerisinde yayılabileceği anlamına geliyor. Çalışma, empati eksikliğinin de ‘bulaşıcı’ olabileceğini gösteriyor.

Almanya’daki Würzburg Üniversitesinde çalışan sinirbilimci Grit Hein, “Empatik veya empatik olmayan tepkilerin gözlemlenmesine dayalı olarak empati oranları artıp azalıyor” diyor.

Dört deneyin tümünde, bireysel empati seviyeleri ilk olarak katılımcılara bir video izletilmesiyle ölçüldü. Videoda bir kişinin eline acı veren bir uyarıcı uygulandı ve burada temel seviye belirlendi. Daha sonra katılımcılara diğer bireylerin aynı videolara verdiği tepkiler gösterildı ve empati seviyeleri tekrar ölçüldü.

Diğer kişilerin empatik şekilde tepki vermesi katılımcılardaki empati işaretlerini artırma eğilimi gösterirken, kararsızlık durumunun görülmesi bu işaretleri azaltmış. Diğer bir ifadeyle gösterdiğimiz empati oldukça akışkan görünüyor ve etrafımızdaki insanlar ile çevrenin etkisi altında kalabiliyor.

Testlerden birinde, araştırmacıların beynin belirli bölgelerindeki sinirsel faaliyeti ölçmesini mümkün kılan fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme (fMRI) yöntemi kullanıldı. Bulgularda, daha öncesinde empatiyle ilişkilendirilen ön insula bölgesinde değişimler olduğu fark edildi. Birtakım matematiksel modellerin de yardımıyla araştırma takımı, empati değişimlerinin taklitten veya insanları memnun etmekten ziyade fiili öğrenmeye dayalı olabileceğini gösterdi.

“Çalışmalarımızdan gelen bu iyi haber, yetişkinlerde empati kabiliyetini her iki yönde de uygun tedbirler yoluyla şekillendirme imkanımız olduğunu gösteriyor” diyor Hein.

Özgecil ve sosyal bağların gelişmesine yardımcı olurken arkadaşlar ve komşulara biraz avantaj sağlayabilen empati, karmaşık bir özellik. Başkalarının bakış açısını anlayabilme kabiliyeti, bazı araştırmacıların öne sürdüğüne göre çağdaş medeniyetin en temelinde bile yer alıyor olabilir.

Empatinin (veya yoksunluğunun) bulaşıcı olduğu öne sürülen ilk çalışma bu değil. Ayrıca bulgular sadece iş yerinde değil, her türlü senaryoda faydalı olabilir. Örneğin empatinin olmadığı bir atmosfer, çalışanları daha anlayışsız yapabilir ve diğerlerini daha az düşünmelerine sebep olabilir.

“Empatinin uzun vadeli ilerlemesi için karşılıklı saygı atmosferi gerekiyor” diyor Hein. “Birisi başka birisine karşı empati taşımadan ona saygı gösterebilir ama diğer kişiye bir insan şeklinde saygı duyulmuyorsa veya saygısızlık toplumda kabul görüyorsa, empati geliştirmek zor olacaktır.”

Araştırma PNAS bülteninde yayınlandı.

Sözcü



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

Beyninize yapabileceğiniz 12 iyilik...

Unutkanlık çağın yaygın sorunlarından biri… Masum bir nedenden kaynaklanabileceği gibi demans yani bunama işareti de olabiliyor. Prof. Dr. Uludüz, işte bu riske karşı beyni her daim çalış...

Kadınlar daha çok uykusuzluk yaşıyor...

Yapılan bir araştırma, kadınların erkeklerden daha kötü uyuduğunu gösterirken bilim insanları da bunun, vücut saatlerinin yaklaşık altı dakika daha hızlı çalışmasından kaynaklandığını düş...


Bağırsaklardaki gizli tehlike...

‘’Kan testlerinizin temiz, bağırsak alışkanlığınızın düzenli olması bağırsaklarınızın sağlıklı olduğunu göstermez. Çünkü polipler belirti vermez’’ diyen Prof. Dr. Meltem Ergün, kolon kans...

Gözden kaçan unutkanlık

Son yıllarda aktör Bruce Willis’in hastalığı olarak gündeme gelen Frontotemporal Demans’ın erken yaşlarda fark edilmediğini ve ileri yaşlarda ise Alzheimer ile karıştırıldığını belirten P...


Alzheimer için yeni umut

İngiltere'de, Alzheimer'ın daha ucuz ve hızlı teşhis edilmesini sağlamak amacıyla kan testi deneyleri yapılacağı açıklandı. University Collage London (UCL) ve Oxford Üniversitesinden eki...

Covid-19’dan 100 kat daha kötü bir virüs yayılıyor

Uzmanlar, kuş gribi salgınının Covid-19’dan 100 kat daha kötü olabileceği ve bulaştığı insanların yarısını öldürebileceği konusunda uyardı. 2019 sonlarında başlayan ve tüm dünyayı etkisi ...


Zayıflatan 14 sağlıklı kahvaltılık

Sağlıklı bir başlangıç ve kilo kontrolü için günü güzel bir kahvaltıyla başlamak önemlidir. İşte sizi gün boyu tok tutacak 14 sağlıklı kahvaltılık...

Hangi hastalık cildi nasıl etkiler?

İç organlarımızda gelişen bazı hastalıkların ciltle de belirti verebileceğine dikkat çeken Deri ve Zührevi Hastalıklar Uzmanı Prof. Dr. Burhan Engin ‘‘Bu sinyaller bazen derin yaralar, ba...


Profesörden '50 yıl sonra' uyarısı: 'İki çocuktan birinde görülecek...'

Çocuk ve Ergen Psikiyatristi Prof. Dr. Sevcan Karakoç, ‘Otizm Farkındalık Ayı’ dolayısıyla bilgilendirmede bulundu. Otizmin, tanımlandığı yıllardan bu yana sıklığının giderek arttığını be...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

Taylor Swift şarkıları Tiktok'a geri döndü

Taylor Swift'in şarkıları, lisans anlaşmazlığının sona ermesinden iki ay sonra ve pop yıldızının yeni albümünün yayınlanmasından önce TikTok'a geri döndü. Geçtiğimiz aylarda Universal Med...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

Beyninize yapabileceğiniz 12 iyilik...

Unutkanlık çağın yaygın sorunlarından biri… Masum bir nedenden kaynaklanabileceği gibi demans yani bunama işareti de olabiliyor. Prof. Dr. Uludüz, işte bu riske karşı beyni her daim çalıştırmanın önemine vurgu yapıyor.

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR