İnşaatçı Kaddafi Sonrası İçin Hazır

Libya’da 42 yıllık Kaddafi döneminin fiilen sona ermesi ile gözler yeniden son aylarda ağır hasar alan ticari ilişkilere dikildi. Türkiye ile Libya’nın ekonomik ilişkileri Türk inşaat firmalarının bölgeyi keşfettiği 1970’lere kadar uzanıyor.

Özellikle inşaat işlerinin katkısıyla 2010 yılına kadar her yıl düzenli olarak artan ve 2.3 milyar doları aşan iki ülke arasındaki ticaret hacmi, şubat ayında patlak veren isyanlar ile durmuş ilk çeyrekte ihracat yüzde 42 daralmıştı.

200’e yakın Türk inşaat firmasının 300 şantiye ile bugüne kadar 27 milyar dolarlık iş yaptığı Libya’da, şirketlerin zararı da milyar doları aştı. 25 bin Türk işçisinin Türkiye’ye döndüğünden bu yana ticari ilişkilerde yaprak dahi kıpırdamazken, büyük zarar eden işadamları şimdi siyasi ilişkilerin düzelmesini bekliyor.

Libya’da yeni yönetimin kurulmasının ardından şirketler, yarım kalan işlerini tamamlamak ve yakıp yıkılan Libya’yı yeniden ayağa kaldırmak için bu kez daha güçlü şekilde Libya kapısına dayanacak.

‘Libya’nın tek şansı biziz’
Libya’da şantiyesi ilk yakılan ve en büyük zararı alan Türk firmalarından biri olan Mesa’nın patronu Erhan Boysanoğlu ise, Türk inşaat firmalarının bölgeye dönüşü için en az iki yıl gerektiğini ancak ileriye dönük çok umutlu olduğunu söyledi. Olaylar patlak verdiğinde Libya’da Türk firmalarının devam eden 7 milyar dolarlık işleri olduğuna dikkat çeken Boysanoğlu, “Libya’da iç karmaşanın bitmesi lazım.

Yeni bir idare şekli çıkmalı ki biz yeniden işimizin başına dönelim. Şu anda tüm ticari ilişkimiz bitti ama iki yıl sonra eskisinden daha güçlü olacağız. Çünkü yakıp yıkılan Libya’yı yine Türk firmaları ayağa kaldıracak” dedi. Libya’nın Türk firmalardan başka şansı olmadığının altını çizen Boysanoğlu, ileriye dönük çok umutlu olduklarını belirterek, önce ihracatın başlayacağını ardından inşaat ile birlikte ticari ilişkilerin çok daha güçleneceğini vurguladı.

‘Elimiz bağlı, bekliyoruz’
1980’li yıllardan bu yana bölgede iş yapan Türk-Libya İş Konseyi Yürütme Kurulu Üyesi ve Üstay İnşaat’tan Murat Üstay, şu anda Türk firmaları olarak ellerinin bağlı olduğunu belirterek, bir an önce hükümetler arası komisyonun kurulmasını ve işlerinin başına dönmeyi beklediklerini söyledi.

Ticari ilişkilerin şubat ayından bu yana tamamen durduğunu ve şimdi siyasi süreci izlediklerini ifade eden Üstay, “Biz zararımızı bildirdik. Ancak şu anda herhangi bir geri dönüş yok.

Çünkü hükümetin Libya’da muhatap alacağı kimse de yok. Bulutların dağılmasını bekliyoruz” dedi. Üstay, Kaddafi dönemi resmi olarak bugün kapansa bile yine de ticari ilişkilerin en az beş altı ay bekleyeceğine dikkat çekti.

2007 yılından bu yana ihracatın ithalatın önüne geçtiği ticari ilişkilerde inşaat başı çekiyor. Libya, yurtdışında iş hacmi bakımından ise Rusya’nın ardından 2. sırada yer alıyor. Müteahhitlik dışında ise ihracatta başlıca kalemleri sanayi ürünleri ve gıda maddeleri oluşturuyor. Libya’dan yapılan ithalatın tamamına yakınını ise petrol ve petrole dayalı ürünlerden geliyor.