Yukarı
448096

Sorumlu sinema...

25 Mayıs 2026 09:11

79’uncu Cannes Film Festivali’nde ödül alan filmler kadar yönetmenlerin hoşgörü, empati, dayanışma ve barış vurgusu taşıyan mesajları da öne çıktı.

Bu kadar anlamlı, “doğru” kararlar alan bir jüriyi alkışlamayı özlemiştik! Tırnak içinde yazıyorum, çünkü gerçeklerin sürekli çarpıtıldığı, yalanların dayatıldığı, doğruların unutturulduğu, suların bulandırıldığı; insan hakları, demokrasi, laiklik gibi birlikte, barış içinde yaşamanın temel direklerinin hedef alındığı, kendilerine kutsal misyonlar yükleyen “seçilmiş” diktatörlerin çoğaldığı, devlet terörizminin her coğrafyada sesini yükselttiği, faşizmin ayak seslerinin artık burnunuzun dibine geldiği; cinsel, etnik, dinsel ya da felsefi tüm farklılıkların hedefleştirildiği bir dönemde, “Sinema (genelde sanat) ne yapabilir ki” demeyin.

Bilinçli ve sorumlu olması çok şeyi değiştirebilir. Klasik deyişiyle, içerikle biçimi buluşturarak bu “kutsal sorumluluğu” yüklenebilir. Her dönemde de yüklenmemiş midir zaten? İşte bu bilinç eşliğinde yapılmış filmleri ön plana çıkarmak; çok kültürlü jürinin de sanatsal sorumluluğuydu kuşkusuz. Ve o dokuz kişi, bilinçle, özgün sanatsal biçemleri de göz ardı etmeden, üstlendikleri “kutsal” sorumluluğun hakkını verdiler.

MUNGİU’NUN MESAJI 

“Fjord”un ödül alacağından emindik ama ilk sıraya çıkamayacak olmasından korkuyorduk. Kendi “kutsal”larını sorgulamaya davet edilen izleyici ve yorumcular arasında rahatsız olanlar az değildi. Neyi, kimi savunuyordu Rumen yönetmen? Mungiu’nun, tören gecesi sahnede verdiği yanıtı aktarmakla yetinelim: “Çocuklarımıza bıraktıklarımızdan pek gurur duymuyorum. Onlardan bir değişiklik yapmalarını istemeden önce, kendimizin küçük bir değişiklik yapmasının önemli olduğuna inanıyorum. Evet, işe kendimizden başlamalıyız... Parçalanmış, radikalleşmiş toplumlarda yaşanan acı gerçeklerle karşı karşıya gelen bir yönetmenin, hoşgörü, kapsayıcılık ve empati mesajı veren filmler gerçekleştirmesi bana göre daha doğrudur...”

ÖDÜL BUKETİ... 

Cristian Mungiu, ödül gecesinden birkaç saat önce açıklanan önemli yan ödüllerin hepsini (Vatandaşlık Ödülü, Kiliseler Birliği Ödülü ve FIPRESCI uluslararası eleştirmenler federasyonu ödülü) almıştı zaten.

“Minotaur”a verilen Büyük Ödül ile “Altın Palmiye”den sonra ikinci sırayı alan Rus yönetmen Andrey Zvyagintsev de aynı sorumlu yaklaşımı sergiliyordu. Sahnedeki kısa konuşmasında Putin’e, adını telaffuz bile etmeden, Ukrayna’da barış çağrısında bulundu. Yarışmalı bölümdeki iki bağımsız Amerikan sinema örneği listede yer alamayınca dünyaya hükmetmeye çalışan baş diktatöre karşı söz edecek kimse de çıkmadı. Lübnan savaşına karşı tavırlar dile getirildi; Kanadalı yönetmen Xavier Dolan, Filistinli şair Mahmud Derviş’ten dizeler okudu. Hoşgörüden, dayanışmadan, direnişten, farklı olana saygıdan söz edildi.

HÜMANİZM Mİ, MİZANTROPİ Mİ?

79’uncu Cannes Film Festivali ödül listesinde yer alan bütün filmlerin Türkiye’de de dağıtılabilmesi, bu filmleri izleyenlerin de incelikli sanatsal keyifler almanın yanı sıra önyargılarından arınarak düşünmeye, kendi kendilerini sorgularken farklı olanları anlamaya, bu farklılığın kökleri ne olursa olsun farklı olana empatiyle yaklaşmayı prensip olarak benimsemeleri dilekleriyle... Derken, duyar gibi oluyorum: “Mungiu’nun filmi ve diğerleri, hepsi boş, hiçbiri gerçekçi değil; bütün tek tanrılı dinlerin dayattığı ama bir türlü gerçek yaşama yansıtamadıkları safsatalar bunlar” diyenler çok. Bu tavrın karşıtı, mizantropiye giden kolay yola davet çıkarmaz mı? Erich Maria Remarque’ın “İnsanları seveceksin” düsturu gerisinde yatan, sıfatın tüm anlamlarıyla “saf” hümanizmden umudu kesmek doğru mu?

Bir Alman eleştirmen arkadaş, festivalin son günü, kendisinin çok küçük bir çocuk olduğu yıllarda, Cannes’da bir otel odasında intihar eden Klaus Mann’ın burada bulunan mezarını ziyaret ediyor... Babası Thomas Mann’ın katıl(a)madığı cenaze törenini, gerisindeki dünyayı ve günümüzü düşünerek...

Pawel Pawlikowski’nin filmi “Fatherland”ın ilk sahnelerinde, Klaus Mann’ı, Cannes’daki o otel odasında geçirdiği son günün dekorunda görmüştük.

FESTİVAL JÜRİSİ

Festivalde ana yarışma jürisinin başkanlığını bu yıl Güney Koreli usta yönetmen Park Chan-wook üstlendi. Diğer jüri üyeleri ise şöyle sıralandı: Demi Moore-oyuncu, Ruth Negga-oyuncu, Laura Wandelyönetmen, senarist, Diego Céspedes-yönetmen, senarist, Isaach de Bankolé-oyuncu, Paul Laverty-senarist, Chloé Zhaoyönetmen, senarist, Stellan Skarsgård-oyuncu.

İŞTE ÖDÜLLER

Altın Palmiye: Fjord-Cristian Mungiu

Büyük ödül: Minotaur-Andrey Zvyagintsev

En iyi yönetmen: Javier Calvo ve Javier Ambrossi (The Black Ball), Pawel Pawlikowski (Fatherland)

Jüri ödülü: The Dreamed Adventure-Valeska Grisebach

Kadın oyuncu: Virginie Efira ve Tao Okamoto (All of a Sudden)

Erkek oyuncu: Emmanuel Macchia ve Valentin Campagne (Coward)

Senaryo: Emmanuel Marre (A Man of His Time)

DİĞER ÖNEMLİ ÖDÜLLER

Altın Kamera (Caméra d’Or-en iyi ilk film): Ben’Imana-yönetmen: Marie-Clémentine Dusabejambo

Belirli Bir Bakış en iyi film ödülü: Everytime- Sandra Wollner

Altın Göz (en iyi belgesel): Rehearsals for a Revolution-Pegah Ahangarani

Kısa Film Altın Palmiye: For the Contenders-Federico Luis

cumhuriyet



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

ASEV Çocuk Tiyatrosu’nun “Hanegiller 2 Tadı Tuzu Kaçıklar” Oyunu Büyük Beğeni Topladı

Aliağa Belediyesi Sanatevi (ASEV) yıl sonu etkinlikleri kapsamında sahnelenen “Hanegiller 2 Tadı Tuzu Kaçıklar” adlı tiyatro oyunu, sanatseverlerden tam not aldı. ASEV Çocuk Tiyatrosu öğr...

26. Uluslararası Frankfurt Türk Film Festivali’ne geri sayım başladı

26. Uluslararası Frankfurt Türk Film Festivali, 12- 19 Haziran tarihleri arasında düzenlenecek. Avrupa’da yaşayan Türklerin kültürel hafızasına ve sanat üretimine alan açan festival, “Kül...


Jon Snow ve Sansa Stark yıllar sonra aynı filmde buluştu

Tüm dünyada fırtınalar estiren 'Game of Thrones' dizisinde Jon Snow ve Sansa Stark karakterleriyle hafızalara kazınan Kit Harington ve Sophie Turner, yıllar sonra yeni bir gotik korku fil...

Kitaptan Taşa, Taştan Göle: Ereğli Notları...

Ereğli’ye bu kez kitapların çağrısıyla gittim. Konya’nın Ereğli ilçesinde düzenlenen Ereğli Kitap Günleri, Ereğli Sümerbank yerleşkesinde, Oğuz Ata Sosyal Tesisleri’nde kapılarını açmış; ...


Edirne Bienali ‘Köprüler’ ana temasıyla sanatseverlerle buluşuyor

28 Haziran’a kadar devam edecek olan Edirne Bienali 23 ülkeden 218 sanatçıyı Edirne’nin 20’yi aşkın tarihi ve kamusal mekânda bir araya getiriyor. 23 ülkeden 218 sanatçıyı Edirne’nin 20’y...

54. İstanbul Müzik Festivali, 11 Haziran başlıyor

İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) tarafından Borusan Holding sponsorluğunda, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın katkılarıyla düzenlenen 54. İstanbul Müzik Festivali, 11 Haziran 20.00’ da dai...


29. Uçan Süpürge Uluslararası Kadın Filmleri Festivali sona erdi

Uçan Süpürge Vakfı'nın düzenlediği 29. Uçan Süpürge Uluslararası Kadın Filmleri Festivali, Kült Kavaklıdere Sineması'nda gerçekleşen törenle sona erdi. FIPRESCI Ödülü’nü Yo, Aşk Asi Bir K...

Diktatörlük karşıtı aydın, Brezilyalı yönetmen Lúcia Murat, Ankara’daydı

Ankara Brezilya Konsolosluğu’nun katkılarıyla Lúcia Murat 29. Uçan Süpürge Uluslararası Kadın Filmleri Festivali'ne üç filmiyle geldi. Bu aralar Ankara semalarında beklenmedik bir duygusa...


Festivalin 4. gününde sinemada eril tahakküme karşı kadın emeği

29.Uçan Süpürge Uluslararası Kadın Filmleri Festivali, dördüncü gününü geride bırakırken sinemanın yalnızca bir sanat dalı değil, aynı zamanda toplumsal hafızayı, direnişi ve dayanışmayı ...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

Reha Muhtar'ın kızı Ayşe Nazlı'dan yürek burkan veda

3 Haziran'da kalp yetmezliği nedeniyle 66 yaşında yaşamını yitiren usta gazeteci ve televizyoncu Reha Muhtar'ın kızı Ayşe Nazlı Yumlu, babasının vefatının ardından ilk kez konuştu. Sosyal...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

Sınav sabahı yapılacak bu hata dikkati sıfırlıyor!

Milyonlarca öğrencinin geleceğini şekillendirecek Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamındaki merkezi sınav öncesi, uzmanlardan kritik beslenme uyarıları geldi. SBÜ Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nevra Koç, sınav sabahı yapılacak dengeli bir kahvaltının dikkat ve odaklanma üzerindeki doğrudan etkilerini açıklayarak, aileleri enerji içecekleri ve ani diyet değişiklikleri gibi gizli tehlikelere karşı uyardı.

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR