Yukarı
391706

Akciğer kanseri artık ‘erkek hastalığı’ değil

14 Kasım 2023 09:36

Eskiden “Erkek hastalığı” olarak bilinen akciğer kanserinin kadınlarda görülme sıklığının arttığına değinen Seha Akduman, “Hatta hastalık bazı bölgelerde erkeklerde görülme sıklığını geçmektedir’’ tespitini yaptı ve bunun nedenlerine dikkat çekti…

DNA'da gelişen hasarlara bağlı olarak akciğer dokusundaki hücrelerin kontrolsüz çoğalmasıyla oluşan akciğer kanseri, dünya genelinde en sık görülen kanser türlerinden biri. ‘'Ancak hastalık sıklığı coğrafi bölgelere, yaşa, cinsiyete ve risk faktörlerine bağlı olarak değişebilir'' diyen Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Seha Akduman, bu sinsi hastalıkla ilgili hayati bilgiler verdi. İşte açıklamaları:

Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Seha Akduman

En önemli risk faktörü: Sigara

Akciğer kanseri öncelikle belirli risk faktörleriyle ilişkilidir ve en önemli risk faktörlerinden biri tütün ve tütün ürünleri kullanımıdır. En önemli risk faktörü sigara (Hastaların yüzde 90'ı sigara içicisidir), pasif içiciliktir. Genetik faktörler, radon, arsenik, kadmiyum, asbest, civa, petrokimya türevleri, geçirilmiş verem de bilinen risk faktörleri arasındadır.

Erken dönemde belirti vermiyor

Akciğer kanseri erken evrelerinde asemptomatik (belirti göstermeyen) olabilir, bu da erken ve daha tedavi edilebilir bir aşamada teşhis edilmesini zorlaştırır. Ancak kanser ilerledikçe çeşitli semptomlar gelişebilir. Spesifik semptomlar akciğer kanserinin türüne, tümörün konumuna ve yayılma derecesine bağlı olarak değişebilmektedir. İnatçı öksürük, sık tekrarlayan pnömoni (zatürre) kanlı balgam,  nefes darlığı, göğüs ağrısı, kilo kaybı, tırnaklarda şekil değişikliği (çomak parmak) ve uzamış ses kısıklığı  akciğer kanserinin en önemli belirtilerindendir.

Nasıl korunabiliriz?

Akciğer kanseri için değiştirilebilir risk faktörleri, bireylerin yaşam tarzı değişiklikleri ve davranışsal seçimler yoluyla aktif olarak değiştirebilecekleri veya kontrol edebilecekleri faktörlerdir. Akciğer kanseri için en önemli ve önlenebilir risk faktörünün tütün kullanımı olduğunu vurgulamak önemlidir. Sigarayı bırakmak, riskinizi azaltmak için yapabileceğiniz en etkili eylemdir. Halihazırda sigara içiyorsanız, bırakmak için destek ve kaynak aramanız şiddetle tavsiye edilir. Ayrıca, diğer değiştirilebilir risk faktörlerine maruz kalmayı en aza indirmek ve sağlıklı bir yaşam tarzı benimsemek, Akdeniz tipi beslenmek egzersiz yapmam ve rutin kontrolleri ihmal etmemek genel akciğer kanseri riskinizi azaltmaya ve genel sağlığınızı iyileştirmeye katkıda bulunabilir.

Pasif içiciler de risk altında

Tüm dünyada ve her iki cinsiyette ölüme en sık sebep olan kanser türü akciğer kanseridir. Her yıl dünyada yaklaşık 1.8 milyon yeni akciğer kanseri tanısı konulmaktadır. Kanser kaynaklı ölümlerin yüzde 30'undan da akciğer kanseri sorumludur. En az 20 yıl boyunca, günde bir paket sigara içen 7 kişiden birinde akciğer kanseri tanısı konulmaktadır. 10 hastanın 9'unda en önemli risk faktörü sigaradır. Sigara süresi ve miktarı kadar, başlama yaşı, mesleği, genetik risk faktörleri önemlidir. En sık görüldüğü yaşlar 50-70 yaş aralığıdır. Günlük içilen sigara miktarı, içilen yıl sayısı kadar sigaraya başlama yaşı önemlidir. Ailede akciğer kanseri olması akciğer kanserine yakalanma riskini yaklaşık olarak 3 kat artırır. Ancak sigara içilmesi bu riski 30 kat artırır. Sigara dumanına maruz kalan ve pasif içici olarak tanımlanan gruplar da ciddi bir risk altındadır. Bu sonuçlardan da anlaşıldığı üzere sigaranın akciğer kanseri üzerine olan etkisi genetik risk faktörlerinden çok daha fazladır.

DİĞER SEBEPLER

Bununla birlikte akciğer kanseri için diğer risk faktörleri; evlere ve binalara topraktan girebilen, doğal olarak oluşan radyoaktif bir gaz olan radon gazı, asbest, arsenik, krom ve bazı endüstriyel kimyasallar gibi kanserojenlere maruziyeti artıran meslekler, hava kirliliği ya da odun sobalarından kaynaklanan dumana uzun sure maruz kalma da riski artırabilir. Daha önce akciğer kanseri geçirmiş olan kişilerde ikinci bir akciğer kanseri geçirme riski daha yüksektir. Bununla birlikte aile öyküsünde kanser olanlarda risk daha fazladır. Kronik Obstrüktif (tıkayıcı) Akciğer Hastalığı (KOAH) ve pulmoner fibrozis gibi bazı akciğer hastalıkları akciğer kanseri riskini artırabilir.

KADINLARDA NEDEN YAYGIN?

Akciğer kanseri eskiden erkeklerde kadınlardan daha sık görülürken, son birkaç on yıldır kadınlarda akciğer kanseri görülme sıklığı artmakta ve bazı bölgelerde erkeklerde görülme sıklığını geçmektedir. Bu değişime çeşitli faktörler katkıda bulunmaktadır. Kadınlarda akciğer kanseri insidansındaki artış, değişen sigara içme alışkanlıklarıyla yakından bağlantılıdır. 20. Yüzyıl'ın ortalarında kadınlar arasında sigara içme oranları önemli ölçüde artmış ve akciğer kanserinin kadınlar için önemli bir sağlık sorunu olarak ortaya çıkmasına katkıda bulunmuştur. Ayrıca akciğer kanserli kadınların yüzde 60‘ndan pasif maruziyet sorumludur. Kadınlar sigarayı bıraktıkça veya hiç başlamadıkça, bu gruptaki akciğer kanseri oranları son yıllarda stabilize olmuş veya azalmış olabilir.

Sözcü



Yorumlar

Bu haberde yorum bulunmamaktadir.

Yorum Ekle


Diğer Haberler

'Yaz Covid'i': Yeni FLiRT varyantlarıyla ilgili neler biliniyor?

Dünya Sağlık Örgütüne göre FLiRT adı verilen yeni bir Covid-19 varyant grubu dünya çapına baskın hale geldi. Belirtileri neler, ne kadar yaygın? Dünya Sağlık Örgütüne göre (WHO) FLiRT adı...

Bilimsel araştırma: Diyabet ve kalp krizi arasındaki çarpıcı ilişki

Diyabet hastalığının başlangıcını sadece dört yıl geciktirmenin, kalp krizi riskini %26 oranında azaltabildiğini ortaya koyan bir araştırma yayımlandı. Çin-Japonya Dostluk Hastanesi'nden ...


Sıcak havalarda isiliğe dikkat!

Yaz sıcaklarının iyice kendini gösterdiği bu günlerde uzmanlardan ’isilik’ ile ilgili uyarı geldi. Dr. Ayşegül Yalçınkaya İyidal, havaların ısınmasıyla birlikte özellikle bebeklerde ve kü...

Daha geç yaşlanıyoruz... 10 yıl gençleştik

Yeni bir araştırma insanların artık çok daha geç yaşlandığını, hatta neredeyse 10 yıl gençleştiklerini ortaya çıkardı. Bilim insanları "baby boomers" olarak adlandırılan ve bugünün 60-78 ...


Migren kaynaklı baş ağrısının nasıl tetiklendiği gösterildi

Araştırmacılar, fare deneyi sonucunda, beyindeki sıvı akışının ağrı sinyallerini sinirlere ileterek migren kaynaklı baş ağrısını nasıl tetiklediğini ortaya koydu.Uluslararası araştırmacıl...

Güneşlenirken uyuyanlar dikkat...

İç Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Alihan Oral, sıcak çarpmasına karşı uyarılarda bulundu. Güneşlenirken uyumanın hayati tehlike arz edebileceğini ifade eden Doç. Dr. Alihan Oral, sıcak çarp...


Diyabetten korunmanın formülü kırklı yaşlarda başlıyor

Araştırmalar, 40'lı yaşlarda diyabetten korunmak için uygulanan diyetlerin, 70'li yaşlarda fiziksel ve ruhsal zindeliğin anahtarı olabileceğini gösteriyor. Orta yaşta bol miktarda sebze, ...

Araştırma: Z kuşağının haber kaynağı TikTok

Yeni bir araştırma, bilgi sahibi olmaya çalışan Z kuşağının, günlük manşetleri önce başkalarının sindirmesini tercih ettiğini gösteriyor. Google tarafından yapılan bir araştırma, gençleri...


Bulantı, kusma ve ishal vakalarına dikkat!

Yaz ayları ile birlikte sıcakların yükselmesi, insan hareketliliğinin artması, yeme alışkanlıklarının değişmesi ile birlikte bulantı, kusma ve ishal vakalarında önceki aylara göre görecel...

SOSYAL MEDYA


MAGAZİN

Karsu kına gecesi yaptı: Hollandalı kayınvalidem bana Atatürk altını verdi

İki yıl önce Hollandalı sevgilisi Mike Schrama'nın evlenme teklifini kabul eden ve geçen ay bekarlığa veda partisi yapan şarkıcı Karsu Dönmez önceki akşam kına gecesi yaptı. Dönmez kına g...

TEKNOLOJİ

EDİTÖR'ÜN SEÇTİKLERİ

'Yaz Covid'i': Yeni FLiRT varyantlarıyla ilgili neler biliniyor?

Dünya Sağlık Örgütüne göre FLiRT adı verilen yeni bir Covid-19 varyant grubu dünya çapına baskın hale geldi. Belirtileri neler, ne kadar yaygın? Dünya Sağlık Örgütüne göre (WHO) FLiRT adı verilen yeni bir Covid varyant grubu dünya çapına baskın hale geldi.

ÇOK YORUMLANANLAR

ÇOK OKUNANLAR