Guguk kuşu

   Nedense son günlerde Cumhuriyet Halk Partisi’nde olanlar bana Guguk kuşunu hatırlattı.

   Guguk kuşu, hepimiz tarafından tanınan, sevilen, en azından adını bildiğimiz ve bazı saatlerde saat başlarını duyurmak için maketi kullanılan küçük, gürültücü bir kuştur.

   Orta boylu, ince uzun kuyruklu ve sivri kanatlıdır. Tüyleri genellikle türlerine ve cinsiyetlerine göre gri, kül rengi veya kahverengi tonlarındadır. Etçil ve böcekçildir, hareket eden veya uçan her şeyi yer. Temel besin kaynakları arasında tırtıllar, böcekler ve larvalar bulunur.

   İnce ve narin yapılarıyla, kamuflaj yetenekleriyle ve kuluçka parazitliği gibi sıra dışı üreme davranışlarıyla bilinir. Bu kuş, kendine yuva yapmaz. Guguk kuşlarının en bilinen özelliği yumurtalarını başka kuşların yuvalarına bırakmalarıdır. Anne guguk kuşu üreme döneminde kuluçka veya yuva yapma zahmetine girmez.

   Genellikle yumurtlamış ve kuluçkaya yatan karga, kuzgun, saksağan veya sığırcık gibi yuvaları gözlemler. Hain guguk kuşu, ev sahibi kuş yuvadan uzaklaştığında hızlıca yumurtasını yuvaya bırakır ve yuvadaki yumurtalardan birini de beraberinde götürür.

   Hain Guguk kuşunun bıraktığı yumurta, ev sahibi kuşların yumurtaları ile aynı renk ve desende olur. Baba evinin sahibi kuş yuvasına geri döndüğünde yabancı yumurtayı genellikle tanıyamaz ve onu kabullenir.

   Guguk kuşu yumurtası genellikle diğer yumurtalardan önce çatlar. Yumurtadan ilk çıkan yavru guguk, hiç utanmadan yuvadaki diğer yumurtaları veya ev sahibi kuşun yavrularını aşağıya atar. Böylece tüm bakım, ilgi ve besin sadece kendine kalır.

   Yuvanın gerçek sahipleri, kendi yumurtalarından çok daha büyük ve hain olan bu yavruyu kendi yavruları sanarak büyük bir özveriyle besleyip büyütürler.

   Asıl hayret edilmesi gereken olay ise uçma vakti geldiğinde yaşanır. Kanatları uçmak için yeterince güçlenen hain Guguk kuşu uçuşuna başlamadan önce içinde büyüdüğü yuvayı dağıtır. Evet yanlış okumuyorsunuz, artık içinde kalma olanağı kalmayan kayyum olarak kullandığı yuvayı dağıtır ve görevini yapmanın mutluluğu içinde uçarak uzaklaşır.

   - Efendim, nasıl?

   - Yok canım. Kemal beyin Guguk kuşuyla ne ilgisi var?

   İZMİR, 15 Haziran 2026